Nuôi tôm vốn là nghề mang lại thu nhập cao nhưng cũng đầy rủi ro. Mỗi mùa đều có những thách thức riêng, và mùa mưa được xem là giai đoạn khó nhằn nhất với bà con nuôi tôm. Khi những cơn mưa kéo dài, nhiệt độ nước giảm, pH và độ mặn biến động liên tục, các chất bẩn từ bờ ao có thể theo nước mưa tràn vào tạo thay đổi lớn cho môi trường ao nuôi. Đây cũng là thời điểm mầm bệnh dễ bùng phát, khiến đàn tôm suy yếu, hao hụt, thậm chí mất trắng nếu không kiểm soát tốt.
Vậy trong mùa mưa, tôm thường mắc những bệnh gì? Tác hại ra sao và cách nào để phòng ngừa hiệu quả?
Vì sao mùa mưa tôm dể bệnh
- Mùa mưa thường mang đến những biến động bất lợi trong môi trường ao nuôi:
- pH, kiềm và độ mặn thay đổi đột ngột do nước mưa làm loãng môi trường.
- Chất hữu cơ, vi khuẩn, mầm bệnh từ bờ ao và kênh mương bị cuốn vào ao nuôi.
- Thiếu nắng khiến tảo phát triển kém, làm oxy hòa tan giảm.
- Tôm bị sốc môi trường, sức đề kháng suy yếu, tạo điều kiện để mầm bệnh xâm nhập.
Chính sự kết hợp của những yếu tố này khiến mùa mưa trở thành giai đoạn nhạy cảm nhất trong vụ nuôi.
Những bệnh thường gặp ở tôm trong mùa mưa
Bệnh phân trắng
Đây là căn bệnh phổ biến và ám ảnh nhiều hộ nuôi vào mùa mưa. Khi môi trường biến động mạnh, tảo tàn, vi khuẩn Vibrio cùng ký sinh trùng như Gregarin, vi bào tử trùng EHP phát triển mạnh trong đường ruột, tôm sẽ dễ bị phân trắng.
Triệu chứng: phân nổi thành từng dải trắng trên mặt nước, đường ruột tôm rỗng hoặc đứt khúc, tôm ăn yếu, chậm lớn.
Tác hại: làm tôm còi cọc, không đồng đều, năng suất và lợi nhuận giảm mạnh.
Bệnh gan tụy cấp (EMS/AHPND)
Đây là một trong những bệnh nguy hiểm nhất trong mùa mưa. Nguyên nhân chính là vi khuẩn Vibrio parahaemolyticus, phát triển mạnh khi nước ao bẩn, pH dao động, khí độc tăng cao.
Triệu chứng: tôm bỏ ăn, ruột rỗng, gan tụy teo nhỏ hoặc nhạt màu. Nếu không xử lý kịp, tôm chết hàng loạt chỉ trong vài ngày.
Bệnh đỏ thân, đốm đen
Tôm dễ mắc bệnh đỏ thân khi bị sốc môi trường sau mưa. Các vi khuẩn, nấm ký sinh phát triển mạnh cũng góp phần làm bệnh bùng phát.
Triệu chứng: tôm nổi đầu, thân đỏ hơn bình thường, trên vỏ xuất hiện các đốm đen. Những con bị nặng thường yếu, dễ chết.
Bệnh đường ruột (rỗng ruột, đứt khúc)
Do thức ăn kém chất lượng, bị hư mốc hoặc cho ăn dư thừa kết hợp với môi trường ao bị ô nhiễm.
Triệu chứng: tôm ăn ít, ruột rỗng hoặc không đầy, dễ bị ngắt khúc.
Tác hại: giảm sức khỏe tổng thể, tôm kém phát triển.
Giải pháp phòng bệnh cho tôm mùa mưa
Để giảm thiểu thiệt hại, bà con cần chủ động phòng bệnh hơn là đợi khi bệnh xảy ra mới xử lý.
Quản lý ao nuôi
- Che chắn bạt quanh bờ ao, tránh nước mưa chảy tràn mang theo chất bẩn.
- Thường xuyên kiểm tra và duy trì pH từ 7,5–8,2, kiềm 120–150 mg/l, oxy hòa tan >5 mg/l.
- Định kỳ diệt khuẩn bằng Nano Copper Pro liều 1L/1000m3 nước, bổ sung Nano khoáng để ổn định pH và độ kiềm giúp tôm lột xác và nhanh cứng vỏ.
- Tăng cường quạt nước, sục khí để đảm bảo oxy.
- Xử lý đáy định kì bằng vi sinh Nan Bacillus giúp phân hủy chất hữu cơ, giảm khí độc NH3, H2S.
Quản lý thức ăn
- Giảm lượng thức ăn trong những ngày mưa kéo dài để tránh dư thừa.
- Chọn thức ăn chất lượng cao, dễ tiêu hóa.
- Định kỳ trộn đạm siêu hấp thu Nan Protein vào thức ăn giúp tôm tiêu hóa nhanh đồng thời hấp thu tốt, bổ sung thêm Nano thảo dược gan, ruột để tăng sức khỏe gan ruột.
Xử lý khi tôm đã nhiễm bệnh
- Ngưng cho tôm ăn 1–2 bữa để giảm áp lực tiêu hóa.
- Cho ăn trở lại với lượng nhỏ, bổ sung Nano thảo dược gan, ruột và Nan Protein trộn vào thức ăn.
- Diệt khuẩn nước bằng Nano Copper Pro kết hợp vi sinh Nan Bacillus để ổn định hệ vi sinh, giảm mầm bệnh.
- Điều chỉnh môi trường: giữ oxy cao, giảm dao động pH, hạn chế tảo tàn.
Mùa mưa luôn là giai đoạn đầy thử thách đối với bà con nuôi tôm. Đây là thời điểm tôm dễ mắc các bệnh nguy hiểm như phân trắng, gan tụy cấp, đỏ thân, bệnh đường ruột và ký sinh trùng. Nếu không quản lý tốt, nguy cơ thiệt hại kinh tế là rất lớn.
Để bảo vệ đàn tôm, bà con cần kết hợp đồng bộ các giải pháp từ quản lý môi trường, quản lý thức ăn, tăng sức đề kháng. Chủ động phòng bệnh ngay từ đầu sẽ giúp đàn tôm khỏe mạnh, an toàn vượt qua mùa mưa, mang lại năng suất và lợi nhuận bền vững.
Minh – Nano Vietnam Technology
